Rozwój płodu

Najbardziej dynamicznym i fascynującym okresem w rozwoju człowieka jest czas życia płodowego. Z połączenia zaledwie dwóch komórek w ciągu dziewięciu miesięcy rozwija się nowy ludzki organizm. Już od momentu zapłodnienia określone zostają przyszłe cechy takie jak płeć, wzrost, kolor oczu i włosów. Przebieg ciąży ma bezpośredni związek ze stanem zdrowia oraz prawidłowym rozwojem dziecka po urodzeniu. Wszystkie czynniki działające na organizm ciężarnej kobiety mają również wpływ na rosnące w jej łonie maleństwo. Dlatego tak ważne jest, aby zadbać o to by ten niezwykły czas rozwoju płodowego nie został zaburzony.

Najbardziej dynamicznym i fascynującym okresem w rozwoju człowieka jest czas życia płodowego. Z połączenia zaledwie dwóch komórek w ciągu dziewięciu miesięcy rozwija się nowy ludzki organizm. Już od momentu zapłodnienia określone zostają przyszłe cechy takie jak płeć, wzrost, kolor oczu i włosów. Przebieg ciąży ma bezpośredni związek ze stanem zdrowia oraz prawidłowym rozwojem dziecka po urodzeniu. Wszystkie czynniki działające na organizm ciężarnej kobiety mają również wpływ na rosnące w jej łonie maleństwo. Dlatego tak ważne jest, aby zadbać o to by ten niezwykły czas rozwoju płodowego nie został zaburzony.

Ciąża – czas trwania

Prawidłowa ciąża trwa około 40 tygodni. Dzielimy ją na III trymestry, spośród których każdy charakteryzuje się innym przebiegiem i dynamiką. Podczas I trymestru, który trwa do ukończenia 13 tygodnia ciąży, powstają zalążki wszystkich najważniejszych narządów. Wrażliwość dziecka na wszelkie nieprawidłowości czy działanie szkodliwych czynników jest w tym momencie największa.

Kolejny trymestr to okres intensywnego wzrostu malucha i doskonalenia powstałych już organów. Dziecko jest coraz bardziej aktywne, dużo się rusza i rozwijając zmysły powoli poznaje świat, który go otacza. Właśnie w tym czasie mama po raz pierwszy naprawdę poczuje jego obecność. Drugi trymestr ciąży trwa od 14 do 26 tygodnia.

Ostatni etap ciąży trwający od 27 do 40 tygodnia to okres stopniowego przygotowania do porodu. W III trymestrze dziecko dalej rośnie, rozwija się i nabiera nowych umiejętności, które pozwolą mu na życie pozamaciczne. W tym czasie mama uczy się odgadywać samopoczucie swojego maluszka, który zaczyna coraz intensywniej reagować na jej emocje oraz wszelkie bodźce z zewnątrz. Dziecko z tygodnia na tydzień jest coraz silniejsze, większe i bardziej gotowe do przyjścia na świat.

Ciąża, I trymestr – rozwój dziecka

Serduszko dziecka choć jeszcze nierozwinięte zaczyna bić około 21-22 dnia ciąży. Około 6 tygodnia maluch wygląda jak maleńka kijanka i mierzy 5-6 mm. długości. Od tego momentu rozpoczyna się okres najintensywniejszego wzrostu. Zaczyna się tworzyć szkielet, widoczna jest główka, tułów, zawiązki kończyn oraz ogonek, który z czasem zaniknie.

W 7 tygodniu ciąży dziecko, które waży zaledwie 1 gram ma już serce, wątrobę, trzustkę i nerki. Tydzień później wytwarzają się powieki, które pozostaną zamknięte jeszcze przez wiele tygodni. Rozwijają się ręce, nóżki oraz zrośnięte cieniutką błoną paluszki. Tułów maluszka jest coraz dłuższy, a pod koniec 8 tygodnia ciało dziecka ma prawie trzykrotnie większą długość niż dwa tygodnie wcześniej, bo aż 15 mm.

Pierwszym zmysłem jaki rozwija się u dziecka jest zmysł dotyku. Maluch zaczyna go odczuwać już około 9 tygodnia ciąży. Miejscem najbardziej wrażliwym na bodźce dotykowe są okolice warg. W późniejszych tygodniach ciąży dziecko doskonali zmysł dotyku i staje się go coraz bardziej świadome.

Od 10 tygodnia życia płodowego maluch potrafi otwierać i zamykać usta. Twarz zaczyna nabierać coraz wyraźniejszych rysów. Błona pomiędzy paluszkami oraz ogonek na końcu kręgosłupa zanikają. Dziecko zgina i prostuje kończyny oraz wykonuje inne proste ruchy. Są one jednak zbyt słabe, aby mogła je poczuć także mama.

Około 11 tygodnia ciąży dziecko waży już 9 gramów, a jego długość wynosi 6 cm. Połowę wielkości ciała maluszka stanowi głowa, ale już niedługo proporcje te zaczną się zmieniać. Skóra jest nadal przeźroczysta i niezwykle delikatna, ale zaczyna pokrywać się już meszkiem, a w zagłębieniach paluszków powstają zawiązki paznokci.

Zaledwie tydzień później u maluszka pojawia się odruch ssania. Dziecko potrafi już robić różne grymasy oraz mruży wciąż zamknięte powieki. Około 12 tygodnia ciąży zaczyna być produkowany mocz, który jest następnie wydalany do wód płodowych. Obecne są już narządy płciowe, jednak rozpoznanie płci w tak wczesnym okresie bywa jeszcze trudne.

W 3 miesiącu ciąży większość organów dziecka jest już ukształtowana. Ryzyko wad genetycznych, uszkodzenia płodu czy utraty ciąży znacznie maleje. Dziecko jest bardziej odporne na różne szkodliwe czynniki zewnętrzne. Maluch jest za to coraz wrażliwszy na zmiany nastrojów towarzyszące mamie. Dziecko zaczyna odczuwać jej emocje, zarówno pozytywne jak i negatywne, dlatego od tej pory humor mamy będzie miał coraz większy wpływ na maluszka.

Wraz z końcem I trymestru ciąży dziecko staje się coraz bardziej ruchliwe. Jego kości i stawy są już w pełni ukształtowane. Ma bardzo dużo miejsca i coraz chętniej macha rączkami i nóżkami. Mama jeszcze wciąż nie czuje tych wszystkich koziołków jakie wywija maluszek, ale może je zobaczyć podczas badania USG. Choć jeszcze bardzo nieumiejętnie, dziecko próbuje już ssać kciuk, a także bawić się pępowiną. Po upływie 13 tygodni ciąży maluszek może już ważyć 20 gramów.

Ciąża, II trymestr – rozwój dziecka

Na początku II trymestru ciąży dłonie dziecka są już całkowicie rozwinięte. Dzięki temu maluch może uczyć się i doskonalić nową umiejętność chwytania. Wykorzystuje ją przy zabawie pępowiną oraz nóżkami i rączkami. Często dotyka również własnej buzi, dzięki czemu ciągle rozwija swój zmysł dotyku. Dodatkowo dziecko ćwiczy mięśnie twarzy robiąc różne miny i marszcząc brwi. Zakres ruchów całego ciała staje się stopniowo coraz większy oraz z tygodnia na tydzień są one bardziej celowe i coraz lepiej skoordynowane.

Około 16 tygodnia ciąży skóra dziecka pokrywa się meszkiem, a na główce pojawiają się puszyste włosy. Na dłoniach i stopach dziecka zaczynają rosnąć paznokcie. Kształtują się unikatowe dla każdego człowieka linie papilarne. W tym czasie nie będzie już prawdopodobnie problemów z określeniem płci dziecka podczas badania USG oczywiście pod warunkiem, że dziecko będzie się znajdowało w pozycji, która to umożliwia.

Między 16 a 17 tygodniem ciąży u malucha zaczyna się rozwijać kolejny zmysł. Smak wód płodowych zaczyna być przez dziecko rozróżniany, a z czasem nawet maluch preferuje wody o słodkim posmaku. Dziecko oprócz ciągłej aktywności ruchowej ćwiczy odruch ssania oraz połykanie. W pewnej mierze maluszek czuje również dźwięki dobiegające z zewnątrz, a nawet zaczyna na nie reagować.

Między 18 a 20 tygodniem ciąży będzie miała miejsce niezwykła chwila dla każdej przyszłej mamy. Od tego momentu zacznie ona wyczuwać ruchy maleństwa. Wcześniej doświadczy tego kobieta, która jest już w swojej kolejnej ciąży, a nieco później ta, która jest ciężarna po raz pierwszy. Dla dziecka to też będzie przełomowy moment. 18 tydzień jego rozwoju to czas, w którym maluszek ma już na tyle rozwinięte niektóre z elementów układu słuchowego, że jest w stanie ‘wyłapać’ dźwięk bicia serca mamy oraz szum przepływu krwi w pępowinie. Te oraz wszelkie podobne dźwięki będą kojąco i uspokajająco wpływać na samopoczucie dziecka po urodzeniu. Będę się one kojarzyły maluszkowi z bezpiecznym, ciepłym azylem jaki miał w organizmie swojej mamy.

W pewnym momencie ciąży dziecko zaczyna ćwiczyć oddychanie. Trochę na niby, bo polega to jedynie na nabieraniu, a następnie wypieraniu wód płodowych z płuc. Układ oddechowy maleństwa nie jest jeszcze wprawdzie do końca rozwinięty, a prawdziwy pierwszy oddech dziecko zaczerpnie dopiero po urodzeniu. Jednak takie wstępne ćwiczenia są niezbędne do przygotowania płuc do późniejszego prawidłowego funkcjonowania. Zaczynają się około 19 tygodnia, a około 26 tygodnia, kiedy zaczyna być produkowany surfaktant (substancja zapobiegająca sklejaniu się pęcherzyków płucnych) stają się coraz bardziej intensywne.

Przed ukończeniem 5 miesiąca ciąży całe ciało maleństwa zaczyna się oblekać mazią płodową. To specjalna substancja, której zadaniem jest ochrona skóry maluszka przed uszkodzeniem, ciągłym działaniem wód płodowych jak również wysychaniem i zadrapaniami. W 19 tygodniu ciąży na twarzy dziecka możemy zauważyć brwi i jaśniutkie rzęsy. Maluszek w tym momencie rozwoju naprawdę sporo urósł, mierzy już 16 cm i waży aż 200-240 gramów.

Około 20-21 tygodnia ciąży dziecko zaczyna już dobrze słyszeć wszystkie dźwięki dobiegające z zewnątrz. Pojawia się poczucie równowagi w związku z czym maluszek zaczyna być coraz bardziej wrażliwy na każdy ruch mamy. Dziecko jest jeszcze bardziej aktywne ruchowo i wciąż intensywnie rośnie. Jego ciało nabiera proporcji ciała noworodka i osiąga wagę około 350 gramów.

W 6 miesiącu ciąży maleństwo zaczyna funkcjonować w dwóch fazach aktywności - snu i czuwania. Przez większość czasu dziecko jednak śpi. Najczęściej wtedy, kiedy aktywna jest mama. Kołysanie wywołane jej ruchami wpływa na dziecko usypiająco. Największą aktywność obserwujemy u maluszka, kiedy mama wypoczywa.

Koniec II trymestru ciąży to czas, w którym obserwujemy wzmożoną reakcję dziecka na różne bodźce. Głośny hałas może maluszka przestraszyć, a nagłe oświetlenie brzucha spowodować przyśpieszoną akcję serduszka. Około 26 tygodnia ciąży dziecko uczy się zapamiętywać głosy i różne dźwięki. Oczywiście tymi najczęściej słyszanymi przez malca jest bicie serca i głos mamy, dlatego właśnie je zapamięta najlepiej.

Ciąża, III trymestr – rozwój dziecka

W 7 miesiącu ciąży dziecko otwiera wreszcie oczy. Reaguje na zmiany oświetlenia i uczy się odróżniać światło od mroku. Mózg maluszka w tym czasie rozwija się bardzo intensywnie. Wyostrzają się zmysły i doskonalą wykształcone umiejętności. Dziecko ma już rzęsy oraz wszystkie włosy na główce, a meszek, który pokrywał całe ciało zaczyna powoli zanikać. Maluszek w tym okresie życia płodowego może miewać czkawkę. Jeśli mama poczuje delikatne podskakiwanie to prawdopodobnie z tym właśnie zmaga się w tym momencie jej maleństwo. Jest to pewnego rodzaju ćwiczenie dla przepony malucha jeszcze przed urodzeniem. Pod koniec 28 tygodnia ciąży dziecko może już przekroczyć wagę jednego kilograma.

8 miesiąc ciąży to czas intensywnego przygotowania maluszka do życia poza organizmem mamy. W tym okresie następuje wzmożony przyrost podskórnej tkanki tłuszczowej, która zapewni noworodkowi ciepło i zapasy energii po urodzeniu. Skóra dziecka również podlega ostatecznym przemianom i nabiera wyglądu skóry noworodka. Robi się gładka, lekko zaróżowiona i grubsza niż wcześniej. Nie prześwitują już przez nią naczynia krwionośne. W tym czasie rozwija się też układ odpornościowy maluszka, co jest niezwykle istotne, aby w pierwszych miesiącach życia miał on zapewnioną ochronę. Dziecko w 8 miesiącu swojego rozwoju płodowego powinno osiągnąć wagę powyżej 2 kilogramów.

9 miesiąc ciąży to już okres pełnej gotowości do przyjścia na świat. W tym czasie nie zachodzą już żadne poważne zmiany w rozwoju dziecka, ponieważ wszystkie narządy wewnętrzne są już w pełni ukształtowane. Położony główką do dołu maluch niecierpliwie wierci się i rozpycha, bo w macicy mamy zrobiło się już dla niego za ciasno. Jego długość wynosi ponad 50 cm, a waga to zazwyczaj około 3200 gramów. Dziecko może w każdej chwili zrobić rodzicom niespodziankę i zawitać na świecie, dlatego w ostatnich tygodniach ciąży warto być już przygotowanym na jego przywitanie.

PRODUKTY ELODERM

ZOBACZ TAKŻE

Dobry kosmetyk dla dziecka – na co zwrócić uwagę? 
Nie każdy kosmetyk nadaje się do pielęgnacji skóry dzieci. Warto używać tych specjalnego przeznaczenia,...
Sposoby na odparzenia 
Odparzenia skóry pod pieluszką czyli tzw. pieluszkowe zapalenie skóry to częsta dolegliwość niemowląt....
6 zalet stosowania emolientów u dzieci 
Skóra niemowląt i dzieci jest szczególnie wrażliwa na podrażnienia i uszkodzenia. Nie ma jeszcze dobrze...